Daleko od Moskwy - Dwumiesięcznik PIES

Syberia w listopadzie. Szykuj szubę i ciepłe boty. Lądujemy z kol. Zygmuntem Jakubowskim na lotnisku w Nowosybirsku. Pogoda jak u nas, śniegu nie uświadczysz, globalne ocieplenie dotarło i tutaj.

Organizatorzy zajęli się nami z serdecznością. Mieszkaliśmy pod niebem na wysokim piętrze gigantycznego hotelu, naprzeciw dworca kolejowego. Ten z carskich czasów pękaty obiekt, zdobny, że tylko kręcić na nim „Annę Kareninę”. Za dworcem, z naszych okien widać wstęgę syberyjskiego olbrzyma — rzeki Ob. Różnica czasu między Warszawą a Nowosybirskiem wynosi 5 godzin: więc trochę dzień zamienia się w noc. Przylecieliśmy rankiem, dzień przed wystawą, by oswoić się z tą metamorfozą.
International Dog Show — „Siberia —XXI Century” 3-4 listopada: 2001. Rosjanie nie lubią sztampy, nadają swym wystawom odróżniające je od innych nazwy. Organizatorami są miejscowy Klub Psów Służbowych ROSTO i Miejski Nowosybirski Klub Kynologiczny KYNOS.
Pokazy psów były jedynie częścią Sybirskiego Jarmarku, a właściwie wystawy rolniczej, na której można było obejrzeć wszystko, z czego słynie rybołóstwo i upawa roli na Syberii. Były małe i większe ryby w akwariach, wędliny, warzywa, owoce, były krowy i konie. Tłumy zwiedzających, bo na wystawie można było zapełnić domowe szafki i lodówki świeżymi produktami z całego okręgu. Wystawa psów odbywała się na najniższym poziomie nowoczesnych, przestronnych hal.
Psów niby nie tak dużo, bo 812, na międzynarodowych imprezach zbiera się jednak elita dalekiej Rosji. Wielu wystawców jedzie tylko parę, inni kilka tysięcy kilometrów, do takich podróży są przyzwyczajeni. Tę stawkę przez dwa dni obsługuje trójka sędziów, nas dwoje i Revaz Khomasuridze z Moskwy. Musiałam się dobrze zwijać, by ocenić jednego dnia i opisać 180 psów. Drugiego dnia 120, to już bułka z masłem. Robota taśmowa, której nikt by nie zrobił, gdyby nie ekipa fachowych pomocników w ringu. Steward pilnował kolejności klas i zbierał stawki, przy moim boku miałam innego młodego człowieka, skrybę. Chodziliśmy razem po ringu, a on pisał jak automat. Na to żeby usiąść, w ogóle nie ma czasu, To, co dyktowałam szło do stolika do obróbki przez zaopatrzone w moją pieczątkę 2, czasem i 3 panie, które tonęły w papierach.
Biurokrację kynologiczną, która zajmuje nam sędzim często gros czasu (poprawianie błędów ortograficznych i rzeczowych, wypisywanie dyplomów itp) miałam z głowy. Sędzia papierów nie ogląda, on ma szybko opisać i ustawić psy. Przewijają się one jak w kalejdoskopie, klasa za klasą, rasa za rasą i lecimy dalej. Na dumania, na wahania, na zastanawianie się nie przewiduje się czasu. Dla rosyjskich sędziów takie stawki psów to codzienność. Mnie męczy to fizycznie i psychicznie.
Każdemu właścicielowi psa trzeba lapidarnie opisać jego ulubieńca. Każdy pies jest inny. Nasze pisanie studiuje się potem w domu i komentuje w gronie znajomych. Więcej jest krytycyzmu, niż biedny sędzia może myśleć. Widzi psa krótkie minuty, właściciel ogląda go od szczenięcia. Stara to prawda, że o wiele łatwiej jest sędziować sędziego niż psy. On znajduje się sam w środku ringu, widzi oczekujących na werdykt i oczy publiczności. Z psami syberyjskimi spotykałam się już kilkakrotnie. Pierwszego dnia miałam mocną stawkę collie. Krótkowłose reprezentowała tylko jedna suczka, urodzona w Estonii po fińskich rodzicach —Scandyline Beautiful Dream. Nazwa pasowała do niej jak ulał. Długowłose collie okazałe, o bujnej wypielęgnowanej szacie, parę importów brytyjskich, duży wpływ węgierskiej hodowli Nyitramenti. Rosjanie wiedzą, co należy kupować.
Spośród 10 sheltie najlepsze egzemplarze z doskonałej linii estońskiej Scandyline. Na zwycięzcę grupy wybrałam dynamicznego, urodziwego owczarka niemieckiego rodem z Litwy. Odin Gelezinis Vilkas jest synem Lorda v. Georg Victor Turm i węgierskiej suki Aranyvolgyi Ordeg Holly. Owczarki niemieckie mają zwykle gorąco dopingujące je głośną grupę fanów. Tak było i w Nowosybirsku, gdzie poziom hodowli i szkolenia psów służbowych jest bardzo wysoki.
Druga grupa FCI jest zwykle w Rosji najsilniej obstawiona. Na ring Revaza Khomasuridze wbiegła stawka 24 zwycięzców ras. Spośród nich kilka zasługiwało, by stanąć na podium BiS. Doskonała, sprawnie poruszająca się suka buldog angielski, wyrazisty mocny berneński pies pasterski, urodziwa bullmastiffka po Westend Boy v. Frankental. Wśród dobermanów, które miałam w ringu, znalazł się importowany z Holandii grubokościsty Champ. Graaf Erasm v. Neerlands Stam, jemu przyznałam CACiB. Ale zwycięstwo rasy otrzymała wyjątkowo zgrabna, o zwartym korpusie brązowa suka urodzona na Ukrainie, córka Barona Nike Reneval. Nie po raz pierwszy wygrywają u mnie na rosyjskich wystawach ukraińskiej hodowli dobermany.
Wyśmienicie prezentował się rosły, poprawny anatomicznie mastif angielski importowany z Czech — Athos z Amelina Udoli. Dynamiczna ruda, młoda bokserka, zwyciężczyni rasy, to córka włoskiego Ettore del Nettuno. Przez ring przebiegł klasowy nowofundland i suka shar-pei.
Sznaucerów olbrzymów miałam w ringu zaledwie 7, najlepszym z samców został Gloris Defensmen, a zgrabna, elegantka Algus Gloria, po fińskiej matce Pectus Elaine zdobyła zwycięstwo rasy. Wyśmienity był sznaucer średni, pieprz z solą Nail z Krasnojarska. Takiego średniaka warto by obwieźć po wystawach całej Europy. Spośród 27 czarnych ter-ierów najbardziej spodobała mi się championka Astilda v Stile Lav. Nawet najdalej od Moskwy stawki psów tej rasy są bardzo wyrównane i perfekcyjnie strzyżone. Szczególnie suki, wyglądają w ringu jak dynastia czarnych królewien.
Najlepszy z 51 rottweilerów był Stepan po Burhanie z Russkogo Bajkała. Ta hodowla z Irkucka, prowadzona przez sędziów, państwa Malczewskich słynie nie tylko w Rosji. Owczarki środkowoazjatyckie (45) rodem z Syberii mają ustaloną markę, są grubokościste, orientalne w typie o pięknie cyzelowanych głowach. Na Syberię powędrowało wiele wartościowych psów z Azji Środkowej.
Nowosybirsk jest silnym ośrodkiem hodowli owczarków kaukaskich, a kennel „Iz Svetlogo Doma” to elita psów tej rasy w Rosji. Zwycięzcą II grupy FCI został Champ. Gvidon iż Svetlogo Doma. O nim jeszcze napiszę. Mocno obsadzony konkurs grup hodowlanych wygrał S. Doniczev ze swymi kaukazami „iz Svetlogo Doma”. Od Gvidona, biegnącego na czele tej grupy, poprzez doskonale zbudowane, o świetnych kończynach suki, po niewiarygodnie grubokościstego, o pięknej głowie szczeniaka przewinęła się przed naszymi oczami stawka kaukazów, które trudno będzie zapomnieć.
Można było przewidzieć, że najpopularniejszymi z terierów na Syberii są obecnie amstaffy (33 zgłoszenia). Poziom ich mogę określić jako średni. Zobaczyłam jednak kilka bardzo interesujących psów, potomków amerykańskich importów. Zwyciężczyni rasy ruda z białymi znaczeniami Imperia Scorpiona Epoka, córka Champ. USA Woodforest Ez Eagle Scream doskonale biegała i byłaby zauważona na każdym z ringów. Było mi przykro, ale wszystkim bulterierom musiałam dać oceny bardzo dobre. W dzisiejszych czasach nawet najpiękniejsze ciało jest niewielkim atutem, gdy głowa ma prawie prosty profil i brak jej tzw. wypełnień. Spośród yorków najlepszy okazał się Moi Champion Little Big Man. Pieseczek był dobrze zbudowany, o prostych lędźwiach, dobrej długiej sierści, należycie wybarwiony, a rodzicami jego są Wiking Bakarat i Sonia Nomenclator, czyli para warszawskiej hodowli yorków. Pokazano trójkę starannie przygotowanych bedlingtonów. Bardzo obiecująca jest młodziutka, importowana ze słynnej szwedzkiej hodowli Rolfa Lyberga błękitna Bla Skuggan's Around The World.
Welshy jak na lekarstwo, tylko 3. Najlepszy pies z włoskiej hodowli — Champagne di Malpaga, po ojcu Zwycięzcy Crufts’a Saredon Forever Young, zwycięstwo rasy przypadło niedużej, zgrabnej suczce Rus Marikon Marihuana, córce brytyjskiego Spicaway Kenan. Bardzo przyzwoicie prezentowała się stawka 4 irlandzkich terierów. Skye terierów 8, zadbanych o płynnych górnych liniach z miejscowej, moskiewskiej i petersburskiej hodowli. Airedali było 12 dobrej klasy, ale nie tak wybitnych jak ich amerykańscy, a także angielscy przodkowie z prominentnej hodowli Jokyl. Wśród 10 szkotów bardzo podobała mi się para po ojcach ze szwedzkiej hodowli Reglan. Czarny, dynamiczny, o eleganckiej linii szyi i posuwistym ruchu Moskvorechie Erofey został u mnie Rezerwowym Zwycięzcą Grupy. Urodził się w Moskwie po Reglan Riverside. Suka szkotka, która otrzymała odemnie CACiB, pochodzi z Kazachstanu po słynnym Raglan Royal Artist.
Zostawiłam sobie na deser opisanie kerry blue (22). Skąd biorą się tak piękne ich stawki, perfekcyjne fryzury. Nie znajdzie się wśród nich ostrzyżonego byle jak. Gdy przestudiować rodowody, to zwykle od pokoleń są rosyjskie, gdy popatrzeć w katalog mieszkają w Nowosybirsku, Kiemierowie czy Barnaule, czyli po sąsiedzku. Porywający jest bieg kerry, Nieomal zawisa on w powietrzu, zachwyca łabędzia szyja, przy krótkim korpusie i dynamice głęboko kątowanych tylnych kończyn, które wypychają psa ku przodowi, niby silnik odrzutowy. Tak biegł mój zwycięzca rasy i grupy Champ. Gelios Galaxy. Klasę rosyjskich kerry miała przyjemność ocenić w tym roku poznańska widownia, gdy oglądała zwyciężczynię grupy, moskwiankę Aua Skif Bellavicenza.
Jamniki na Syberii jak dotąd nie zrobiły kariery. Było ich zaledwie 15. Zwycięstwo grupy dla rudej, krótkowłosej standardowej Champ. Kantri Park's Ventura, ze znanej moskiewskiej hodowli.
Szpice, to domena kol. Zygmunta Jakubowskiego, miał on okazję nacieszyć się urodą swoich ulubieńców — chow chow (24). Zwycięzcą rasy i grupy został grubokościsty, krótki, efektowny Daimont Zołotaja Orhideja. Mnie przypadła do serca czarna suczka, szczeniaczek, szybko biegała po ringu, niby dynamiczna, puchata kuleczka. Chow-chow, czy się to lubi i akceptuje, czy nie, są fachowo podstrzyżone. Wymuskana zabaweczka Pabio Simona została wybrana przeze mnie najlepszym szczeniakiem wszystkich ras. Spośród 12 pomeranianów najlepszy okazał się importowany z USA Champ. Pettistree Omange Paradise o zadbanym, obfitym pomarańczowym futerku.
Zwyciężczynią VI grupy została bloodhoundka Agłaja Admirabl Etol. Gończych było tylko 18. Grupę VII reprezentował jedyny jej przedstawiciel setter gordon. Wyżły nie mają wzięcia w Rosji i jest to zwykle najmniej liczna grupa.
Grupa VIII, którą przyszło mi oceniać, miała swoją gwiazdę. Był nią biało-czarny amerykański cocker spaniel Homespun's Standout. Sprowadzony do Nowosybirska, jako dorosły pies z tytułem championa USA.
O jego klasie może świadczyć fakt, że sama Ludmiła Mun (Moonlight) królowa rosyjskich hodowców amerykańskich cockerów jeździła do niego do krycia. Champ. Homespun's Standout został zwycięzcą grupy.
Miałam przyjemność oceniać wyśmienitą stawkę cockerów angielskich (20) Rezerwowe zwycięstwo grupy otrzymał trzykolorowy Champ. Ostrov Tainstviennyi. Jest on synem Int. Champ. Phil Maris Favorit'a, który pochodzi z Moskwy, z najsłynniejszej rosyjskiej hodowli angielskich cockerów M. Malchewskiej i E. Radionova. Cockery Phil Maris niejednokrotnie widzieliśmy w Polsce. Doskonale zaprezentowała się na nowosybirskim ringu honorowym liczna grupa potomstwa Phil Maris Favorit'a, który wyraziście przekazał dzieciom swój typ urody.
Labradory cieszą się popularnością na Syberii, pokazano ich 25. Poziom ich hodowli jeszcze odstaje od czołówki z zachodnich ringów. Mniej było goldenów (8), wybitnej indywidualności wśród nich nie zauważyłam.
Grupa IX, psy ozdobne i do towarzystwa, zajęcie dla fachowca kol. Zygmunta Jakubowskiego. Pudle, pudle, do wyboru, do koloru, mniejsze i większe. Pozostanie w naszej pamięci duża biała suka importowana z Finlandii Champ. Canmoy's Calender Girl. Wyśmienicie przygotowana i pokazywana, o nienagannej rzeźbie długiej głowy, granatowej skórze i radosnym lekkim ruchu. Śnieżno-biała Girl zasłużyła w pełni na rezerwowe zwycięstwo grupy. Zwycięzcą bowiem został mój stary znajomy, o którym pisałam kiedyś, podziwiając klasę buldogów francuskich na Syberii. Champ. August, sprowadzony do Nowosybirska przez Państwa Olgę i Andrieja Łaszkov. Pochodzi z Holandii i jest synem słynnego Zwyc. Świata 94 i 95 Samuel Du Sourire Doux. Grubokościsty, krótki pręgus o wyśmienitej głowie August, jest dziś ojcem licznego potomstwa, które zaprezentowano na ringu honorowym. Spośród 21 buldogów francuskich najlepsze były od Państwa Łaszkov „iz Doma Maxa”, lub po ich holenderskich reproduktorach i sukach.
Moich ulubionych mopsów było 23, myślę, że są mniej ładne od tych trzymanych w Moskwie i Petersburgu. Tam można zobaczyć świetne i liczne mopsie stawki. Mopsy się w Rosji lubi. Mopsim zwycięzcą rasy została beżowa Champ. Monpasie Jasmine po polskim Żetonie z Brzozowego Siedliska, wnuczka mojego domownika — Sapka.
Pekińczyki mogły się podobać (20), zwycięzcą rasy i zdobywcą 3-go miejsca, w grupie był szaro-beżowy o pięknej głowie Champ. Eks Maguai Gismo. Do Rosji sprowadza się dużo pekinów z elitarnych brytyjskich kenneli.
Chartów tylko 9, zwycięstwo grupy przypadło płowej afgance z ciemną, wyrazistą maską Champ. Rosji Zajnora z miejscowej hodowli.
Do wyboru najlepszego psa wystawy przystąpił all-rounder Revaz Khomasuridze. Na pierwsze miejsce postawił potężnego, o niewiarygodnie grubych kończynach i pięknej głowie kaukaza Gvidona iz Svetlogo Doma. Gvidon pokazany został w optymalnej kondycji szaty, biegał ze swobodą daleko wyrzucając głęboko kątowane i równolegle prowadzone kończyny. To co szczególnie nam się podobało, to przymilny charakter tego olbrzyma, wdzięczącego się do właściciela i dającego się pogłaskać i poklepać.
Rezerwowe zwycięstwo wystawy przypadło amerykańskiemu cockerowi, opisanemu już wcześniej Homespun's Standout, na trzecim miejscu znalazł się wyśmienity chow-chow Zolotaja Orhideja Daimont.
Na rosyjskich wystawach pokazywane są psy ras nie uznanych przez FCI. Nie biorą one udziału w ostatecznych rozgrywkach, mogą otrzymać CAC, ale z oczywistych względów nie może im się należeć CACiB.
W Nowosybirsku pokazano amerykańskie buldogi, wschodnioeuropejskie owczarki, moskiewskie stróżujące i długowłose rosyjskie toy teriery (kiedyś zwane moskiewskimi). Rosjanie zabiegają w FCI o uznanie kolejnych swoich ras. Czekamy na nowości. Miłym zwyczajem jest drukowanie w katalogu nazw tych miejscowych psów, które uzyskały Championat Rosji i inne znaczące tytuły. Właścicielom ich należy się uznanie za trudy wystawowe. Tak jak u nas, i w Rosji kariera pupila kosztuje niemało. Sport kynologiczny, a uczestniczę w nim od ponad 30 lat, staje się coraz droższy i dziś nie jest to już zabawa dla skromnie sytuowanego człowieka.
Bogactwo propozycji wystawowych na Syberii i okolicach w roku przyszłym może zaszokować. Ogłoszenia reklamujące je zajmują sporą część nowosybirskiego katalogu. Przytoczę trochę niebanalnych nazw: Gwiazdozbiór Psów, Gwiazdy Syberii, Sibretriever — 2002, Azjat Sibirii — 2002, Kamienny Kwiatek 2002 (w Jekaterynburgu), Azja w Barnaule , Perła Sibiru, Perła Kuzbasa, Złoto Kuzbasa, Kraina Cedrów (w Tomsku), Legenda 2002 i wiele innych. Na wystawy te jadą sędziowie nie tylko z Europy, ale z całego świata i jak już pisałam zajęcia mają w nadmiarze. Zmordowani wracamy do domu i wspominamy, jak interesujące było spotkanie z psimi pięknościami na Syberii.

Źródło: Serwis Molosy.pl www.molosy.pl