Psy rasy Bernardyn

Bernardyn - historia i opis rasy Serwis Molosy.pl, rok 2002
Pies Św. Bernarda wywodzi się prawdopodobnie od wielkich molosów cesarstwa rzymskiego, które wraz z legionami przekroczyły Alpy, jak również od dogów tybetańskich. Inna teoria wskazuje na to, że brenardyn jest bezpośrednim potomkiem dawnego psa do wypasu krów, który aż do początków XIX wieku dość licznie występował w Szwajcarii. Niezaprzeczalnym faktem jest jednak to, że bernardyn posiadał cechy dogowate, między innymi, takie jak ciężka głowa, duży wzrost. Na przełomie VII i VI wieku p.n.e. Obszar, na których znajdują się Alpy został podporządkowany Rzymianom, którzy stoczyli i wygrali bitwy z zamieszkującymi w tym rejonie Celtami i innymi plemionami alpejskimi. Na najważniejszej przełęczy Alp, którą była Wielka Przełęcz Świętego Bernarda w 43 r.p.n.e. cesarz Klaudiusz kazał wybudować drogę, która stanowiła najkrótsze połączenie ze zdobytą właśnie prowincją Brytanii. Przy drodze tej została wzniesiona mała kapliczka na cześć Jowisza i schronisko dla podróżujących. Droga ta stanowiąca główny szlak komunikacyjny straciła na znaczeniu w 500 roku n.e., kiedy to przybyli Germanowie. Przez ponad 100 lat zdziczała i stała się niebezpieczna ze względy na dzikie zwierzęta, bandytów i złodziei. Według jednej z legend arcydiakon Bernard z Manthon, założył tam hospicjum pomiędzy rokiem 950 a 1050. Droga biegnąca przez przełęcz stała się ponownie uczęszczanym szlakiem handlowym dla kupców i pielgrzymów. W żadnych kronikach i książkach nie ma jednoznacznej odpowiedzi na to, kiedy do klasztoru przybyły psy. Orientacyjnie można powiedzieć, że wydarzyło się to pomiędzy 1660 a 1670 rokiem. Dowiadujemy się tego z obrazu namalowanego w hospicjum w 1695 roku, który przedstawiał dwa psy. Prawdopodobnie pierwsze psy były przedstawicielami ras pasterskich, lub jak podają inni autorzy pozostałością psów rzymskich, które wykorzystywane były do strzeżenia świątyni. W związku ze zwiększającą się ilością pielgrzymów do Rzymu, mnisi coraz częściej ratowali zabłąkanych pielgrzymów.
Pierwsza pisemna wzmianka o istnieniu psów w klasztorze pochodzi z roku 1703. W 1707 roku notatka archiwalna wspomina również o psach, nie znajduje się niestety w niej żaden opis zwierząt. Wiadomo jest, że w 1787 roku psy z powodzeniem odparły atak bandytów.Przypuszczalnie pierwsze psy hodowane w klasztorze były zwierzętami o średnim wzroście i krótkim włosie. W celu zwiększenia rozmiarów psów, według przekazu z 1830 roku dowiadujemy się, że mnisi zaczęli krzyżować swoje psy z nowofundlandami, a wskazując na ich łaciate ugaszenie można nawet przypuszczać, że były to landseery lub biało – rude leonbergery. Inni kynolodzy skłonni są nawet stwierdzić, że nie powinno być tu mowy o rasach wskazanych, powyżej, lecz, że krzyżówki te były dokonywane przy pomocy długowłosego psa alpejskiego z dolin Wallis. Jednak ówczesny bernardyn z długim włosem nie sprawdził się w służbie górskiej i takie psy zostały podarowane przez mnichów ludziom żyjącym w dolinach.	H. Raber, Encyklopedia psów rasowych, Tom I, Oficyna Wydawnicza Multico, Warszawa 1999, www.multicobooks.com.pl
Wracając do poruszanej wcześniej kwestii dotyczącej zadań pełnionych przez psy w klasztorze, należy wspomnieć, że już w roku 1774 malarz Bourrit wspomina o ratownictwie mnichów z użyciem psów w Wielkiej Przełęczy. Nie wykazuje przy tym żadnego zdziwienia i nie traktuje tej kwestii jako nowego zjawiska. Nasuwa to stwierdzenie, że możliwym jest, iż psy znajdujące się w świątyni już przed odparciem ataków bandytów w 1787 roku sprawdzały się w roli ratowników. Niestety jednak we wcześniejszych archiwach hospicjum, nie znaleziono na ten temat żadnych informacji. Pies sprawdzał się świetnie w ratownictwie, gdyż jego czuły węch i zmysł orientacji pomagał odnaleźć mu zasypanych ludzi jak również z powodzeniem odnaleźć drogę powrotną do domu mimo zamieci i śnieżycy. Początkowo psy zawsze wybierały się na obchód z mnichami, później, lecz nie wiadomo, kiedy zaczęły samotnie patrolować tereny przyklasztorne. Prawdopodobnie za sprawą Edwina Lanseera, który na namalowanym obrazie zatytułowanym „Alpejskie Mastify ratujące wyczerpanego podróżnego” uwiecznił dwa psy stojące nad leżącym człowiekiem, z czego jeden miał przyczepioną do szyi beczułkę, to urządzenie stało się nieodłącznym symbolem towarzyszącym bernardynom. Jednak w żadnych kronikach, ani przekazach nie ma najmniejszej wzmianki na ten temat. Prawdopodobnie był to tylko wymysł i fantazja malarza, która na wiele lat zakorzeniła się w świadomości ludzi. Również alpinista Meissner w 1816 roku wspominał o tychże beczułkach. Psy ratownicy spełniali swoją rolę aż do roku 1897, kiedy to odbyła się ostatnia zapisana w kronikach hospicjum akcja ratunkowa. Niezaprzeczalnie najsłynniejszym psem ratowniczym był Barry, który w czasie swojej kariery uratował 40 osób. Na temat jego śmierci krążą dwie teorie. Jedna z nich mówi o tym, że w trakcie niesienia pomocy 41 poszkodowanemu stracił życie zabity przez człowieka, któremu udzielał pomocy. Druga zaś wskazuje na to, że gdy w roku 1812 osiągnął wiek starczy, jeden z ojców zaniósł go na piechotę do Berna, gdzie w roku 1814 zmarł ze starości. W roku 1815 został spreparowany i wystawiony w muzeum w Bernie. Od 1862 roku psy z Przełęczy Świętego Bernarda zaczęły pojawiać się w krajach Europy i w Stanach Zjednoczonych. Nie ma jednak dokładnej daty, kiedy rozpoczęła się planowa hodowla bernardyna. Prawdopodobnie nastąpiło to w okolicach 1890 roku, kiedy to hodowcy zaczęli przybywać do hospicjum, aby zdobyć przedstawicieli tej rasy, posiłkując się też psami znalezionymi w okolicach, które pełniły tam rolę pasterzy stad bydła. Jako pierwszy założył księgę hodowlaną Heinrich Schumacher von Holligen z Berna w roku 1867. Natomiast w 1884 raku otwarto Szwajcarskie Księgi Rodowodowe a w 1887 roku powstał Szwajcarski Klub Bernardyna i w tym też roku został ustalony pierwszy wzorzec rasy. Szumacher zarzucił hodowlę w roku 1890, kiedy to popularność zdobywały psy z wielkimi głowami i o potężnych rozmiarach. On natomiast starał się wyhodować psa mniejszego i lżejszego na wzór Barrego. W czasach współczesnych bernardyn ma już znacznie bardziej ustalony typ. Jedynym rozgraniczeniem, jakie stosuje się w rasie jest długość włosa, dzieląc psy na krótkowłose i długowłose. Bernardyn jest psem serdecznym i miłym w obyciu. Jest zwierzęciem przyjacielskim, o temperamencie spokojnym lub żywym (wszystko zależy od cech osobniczych) bardzo przywiązanym do swojej rodziny. W wyjątkowo wylewny sposób potrafi okazywać uczucia. Należy zapewnić mu dostateczną ilość ruchu i ćwiczeń fizycznych. Należy jednak pamiętać o tym, że ta urocza i rozkoszna kulka, która pojawia się w domu w niedługim czasie osiągnie duże rozmiary i ważnym jest uczenie pieska podstawowych komend już w wieku szczenięcym. Duża inteligencja i uczuciowość bernardynów sprawia, że są one wspaniałymi zwierzętami towarzyszącymi i stróżującymi.
Zobacz również Galerię Molosów kliknij tu! lub na baner
Zobacz film o rasie:
Serwis Molosy.pl www.molosy.pl www.KlubMolosa.pl Nowa Era Molosa	Chcesz przeczytać wzorzec FCI psa rasy Bernardyn? kliknij tu!
Źródło: Hans Raber, Encyklopedia Psów Rasowych, tom I, Oficyna Wydawnicza MULTICO, Warszawa 1999 www.multicobooks.com.pl